Cud eucharystyczny · Włochy

Bolsena

1264

Fot. Luca Aless, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Latem 1264 roku w Bolsenie Hostia w rękach czeskiego kapłana Piotra z Pragi stała się ciałem i zaczęła krwawić. Wkrótce potem Urban IV rozciągnął święto Bożego Ciała na cały Kościół.

Dawny fresk – biskup z zakrwawionym korporałem i kielichem
Dawny fresk – biskup z zakrwawionym korporałem i kielichem

Latem 1264 roku papież Urban IV przebywał w Orvieto, a w jego otoczeniu było wielu kardynałów i teologów, wśród nich św. Tomasz z Akwinu. Na audiencję przyjechał tam z Czech kapłan Piotr z Pragi. W drodze powrotnej zatrzymał się w niedalekiej Bolsenie i odprawił Mszę w kościele św. Krystyny. Według nowszych badań historycznych dawne świadectwa o tym, co tam zaszło, zasługują na wiarę.

Msza w Bolsenie – obraz Francesca Robbia, Muzeum Diecezjalne w Mediolanie
Msza w Bolsenie – obraz Francesca Robbia, Muzeum Diecezjalne w Mediolanie

Piotr był człowiekiem pobożnym i prowadził nienaganne życie, ale od dłuższego czasu dręczyły go wątpliwości, czy Chrystus jest rzeczywiście obecny pod postaciami chleba i wina. W chwili konsekracji Hostia, którą trzymał uniesioną nad kielichem, przemieniła się w ciało i spłynęła krwią – nietknięty pozostał jedynie fragment ukryty pod jego palcami. Krew splamiła korporał, a także kamienie, które czci się do dziś.

Spotkanie na moście nad Rio Chiaro – fresk Ugolina d’Ilario, Orvieto
Spotkanie na moście nad Rio Chiaro – fresk Ugolina d’Ilario, Orvieto

Wieść szybko dotarła do Orvieto, a papież i św. Tomasz mogli sami zapoznać się ze sprawą. Po starannym jej zbadaniu Urban IV uznał wydarzenie i pozwolił na jego kult. Fresk Ugolina d’Ilario w katedrze w Orvieto przedstawia spotkanie na moście nad Rio Chiaro, które tradycja wiąże z przyniesieniem papieżowi zakrwawionego korporału.

Publiczna adoracja w uroczystość Bożego Ciała w katedrze w Orvieto
Publiczna adoracja w uroczystość Bożego Ciała w katedrze w Orvieto

Wydarzenie w Bolsenie przyczyniło się do decyzji, by uroczystość Bożego Ciała – obchodzona dotąd jedynie lokalnie, w diecezji Liège – stała się świętem całego Kościoła. Papież ogłosił ją bullą „Transiturus de hoc mundo”, w której wyjaśnił, dlaczego Eucharystia ma tak wielkie znaczenie dla życia wierzących, a ułożenie tekstów liturgicznych na nowe święto powierzył św. Tomaszowi z Akwinu.

Relikwiarz korporału w Orvieto – dzieło Ugolina di Vieri i współpracowników (1338)
Relikwiarz korporału w Orvieto – dzieło Ugolina di Vieri i współpracowników (1338)

Relikwiarz korporału w Orvieto – dzieło Ugolina di Vieri i współpracowników (1338)

Tabernakulum z jednym z kamieni poplamionych krwią, Bolsena
Tabernakulum z jednym z kamieni poplamionych krwią, Bolsena

Pamiątki cudu znajdują się dziś w dwóch miejscach. Korporał przechowuje katedra w Orvieto, w kaplicy Korporału, w relikwiarzu wykonanym w 1338 roku przez Ugolina di Vieri i jego współpracowników; w uroczystość Bożego Ciała wierni oddają mu publiczną cześć. W Bolsenie, w kościele św. Krystyny, czci się kamienie poplamione krwią, z których jeden spoczywa w tabernakulum. Zachowały się także fragmenty cudownej Hostii oraz dawny pergamin z opisem wydarzenia, sporządzony przez notariusza Cesarego Severa Durantina. Cud z Bolseny utrwalili wielcy artyści – m.in. Rafael we fresku „Msza w Bolsenie” (1513) w Muzeach Watykańskich – a 17 czerwca 1990 roku do Orvieto przybył Jan Paweł II.

Więcej zdjęć z planszy

Ołtarz cudu w kościele św. Krystyny w Bolsenie
Ołtarz cudu w kościele św. Krystyny w Bolsenie
Ołtarz cudu z bliska
Ołtarz cudu z bliska
Kościół św. Krystyny w Bolsenie
Kościół św. Krystyny w Bolsenie
Obraz Francesca Trevisaniego przedstawiający cud
Obraz Francesca Trevisaniego przedstawiający cud
Francesco Trevisani, „Cud w Bolsenie” – fragment
Francesco Trevisani, „Cud w Bolsenie” – fragment
Rafael, „Msza w Bolsenie” (1513) – fragment, Muzea Watykańskie
Rafael, „Msza w Bolsenie” (1513) – fragment, Muzea Watykańskie
Płaskorzeźba – kapłan przy ołtarzu wśród wiernych
Płaskorzeźba – kapłan przy ołtarzu wśród wiernych
Dawny fresk – papież na tronie w otoczeniu duchownych
Dawny fresk – papież na tronie w otoczeniu duchownych
Fasada katedry w Orvieto
Fasada katedry w Orvieto
Wnętrze katedry w Orvieto
Wnętrze katedry w Orvieto
Kaplica Korporału w katedrze w Orvieto
Kaplica Korporału w katedrze w Orvieto
Element relikwiarza – emaliowana scena przy ołtarzu
Element relikwiarza – emaliowana scena przy ołtarzu
Jan Paweł II w Orvieto, 17 czerwca 1990
Jan Paweł II w Orvieto, 17 czerwca 1990
Fragment kamienia poplamionego krwią, Bolsena
Fragment kamienia poplamionego krwią, Bolsena
Kamień z wyrytym krzyżem i ciemną plamą
Kamień z wyrytym krzyżem i ciemną plamą
Kamienna płyta z krzyżem w ozdobnej oprawie
Kamienna płyta z krzyżem w ozdobnej oprawie
Procesja z relikwiarzem
Procesja z relikwiarzem
Fragmenty cudownej Hostii
Fragmenty cudownej Hostii
Dawny pergamin z opisem cudu, sporządzony przez notariusza Cesarego Severa Durantina
Dawny pergamin z opisem cudu, sporządzony przez notariusza Cesarego Severa Durantina
Kwiatowa dekoracja na cześć cudu – Chrystus z Hostią i kielichem
Kwiatowa dekoracja na cześć cudu – Chrystus z Hostią i kielichem
Układanie kwiatowych dywanów na cześć cudu
Układanie kwiatowych dywanów na cześć cudu
Pamiątka „Peregrinatio Sacri Corporalis” – Bolsena, 6 czerwca 2004
Pamiątka „Peregrinatio Sacri Corporalis” – Bolsena, 6 czerwca 2004

Zdjęcia i ilustracje z planszy wystawy „Cuda eucharystyczne na świecie” (© Edizioni San Clemente).

Opracowanie na podstawie planszy wystawy „Cuda eucharystyczne na świecie” św. Carla Acutisa (plansze © Edizioni San Clemente). Pełna wystawa: miracolieucaristici.org.